De afgelopen decennia is er een duidelijke evolutie merkbaar binnen de dierenzorg, de diergeneeskunde en de paardensport, met steeds meer aandacht voor dierenwelzijn. Steeds meer eigenaars zijn bereid te investeren in de gezondheid en het welzijn van hun dier. Ook binnen de paardensector groeit de aandacht voor manuele therapieën. Ruiters ervaren dat het ondersteunen van de beweeglijkheid en het functioneren van hun paard een meerwaarde kan betekenen, zowel in het dagelijks welzijn als bij het leveren van prestaties. Hiervoor wordt steeds vaker een paardenosteopaat geconsulteerd.
Maar wat is osteopathie precies? Wanneer kan osteopathie een meerwaarde betekenen voor een dier? En bij wie kan je hiervoor terecht?
Wat is osteopathie?
Het doel van osteopathie is in de eerste plaats preventief: het bevorderen van de beweeglijkheid en de mobiliteit binnen het lichaam, met als doel het functioneren en het natuurlijke herstelvermogen van het lichaam te optimaliseren.
Immobiliteit en pijn kunnen het sympathische zenuwstelsel activeren, waardoor het lichaam in een toestand van stress terechtkomt. Dit is een natuurlijk beschermingsmechanisme van het lichaam. Wanneer deze toestand echter te lang aanhoudt, kunnen er bewegingsbeperkingen en andere compensatiemechanismen ontstaan die op hun beurt pijn en verminderde beweeglijkheid kunnen onderhouden. Met behulp van manuele technieken tracht de osteopaat deze vicieuze cirkel te doorbreken en het lichaam opnieuw tot een betere balans en beweeglijkheid te brengen.
Een aanvulling, geen vervanging
Osteopathie is geenszins een vervanging van de klassieke diergeneeskunde, maar kan een waardevolle aanvulling hierop vormen. Waar de dierenarts zich richt op het diagnosticeren en behandelen van ziekten en letsels, benadert de paardenosteopaat het dier vanuit een meer holistische invalshoek, waarbij het lichaam als één geheel wordt bekeken.
Osteopathie kan daarom complementair worden ingezet ter ondersteuning van het herstel en het functioneren van het dier bij bepaalde klachten of problemen. Een goede samenwerking met de dierenarts staat hierbij altijd voorop. Belangrijk is dat mogelijke onderliggende pathologie steeds eerst door de dierenarts wordt uitgesloten en, indien nodig, behandeld.
Wanneer kan je een paardenosteopaat consulteren?
Er zijn verschillende situaties waarin een consultatie bij een paaardenosteopaat overwogen kan worden. Denk bijvoorbeeld aan gedragsveranderingen, verzet tijdens het rijden, prestatieproblemen, bewegingsbeperkingen of chronische pijnklachten. Ook bij bepaalde huid-, darm- of fertiliteitsproblemen kan osteopathie in sommige gevallen oplossingen bieden.
Een beroep zonder wettelijke omkadering
Om verantwoord te kunnen werken, is een degelijke en wetenschappelijk onderbouwde opleiding essentieel. Een gediplomeerd paardenosteopaat heeft doorgaans een opleiding van drie tot vijf jaar gevolgd, afhankelijk van de vooropleiding en het gevolgde traject.
Helaas is dit in de praktijk niet altijd het geval. Tot op vandaag ontbreekt in Vlaanderen een wettelijke omkadering van het beroep. Dit brengt risico’s met zich mee voor zowel de eigenaar als het dier, aangezien de kwaliteit en de gevolgde opleiding van personen die zich als paardenosteopaat aanbieden sterk kunnen verschillen.
Vlaamse Associatie voor Dierosteopaten
Om hieraan tegemoet te komen, werd begin 2026 de Vlaamse Associatie voor Dierosteopaten (VADO) opgericht. Deze beroepsvereniging heeft als doel de kwaliteit, integriteit en ethiek binnen het beroep van dierosteopaat te bewaken en te bevorderen.
Dierosteopaten die bij VADO zijn aangesloten, hebben een grondige (para)medische opleiding genoten en engageren zich om hun beroep op een deskundige, integere en ethische manier uit te oefenen.
Als eigenaar of doorverwijzende dierenarts kan je via de website van VADO een aangesloten dierosteopaat vinden die over de nodige opleiding en deskundigheid beschikt.
In Beeld
